Kichon, kata, kumite

 


 

Kichon.

 

W karate punktem wyjścia są techniki podstawowe (zwane kihon), a celem ostatecznym jest wolna walka (zwana kumite). Jeśli próbowałbyś zdefiniować karate, możesz powiedzieć, że jest to użycie całego twojego ciała (rąk, łokci, nóg, kolan, stóp etc.) w zgodzie z twoim umysłem i duchem, aby chronić siebie, swoją rodzinę, swój kraj. Samoobrona nie jest tylko fizyczna; silny umysł i charakter wspomożony przez silne ciało może być niekiedy wielką obroną. Ciężki trening w karetę może ci to dać.

Podstawowe techniki, których dzisiaj używamy, nie powstały przypadkowo. Zostały opracowane w starożytnych czasach przez Mistrzów Sztuk Walki, którzy uważnie studiowali możliwości ruchu ludzkiego ciała, obserwowali ruchy zwierząt i wybierali do naśladowania te najbardziej odpowiednie. Dopiero po latach intensywnego treningu, dochodzenia do absolutnych granic ludzkiej wytrzymałości, życia surowego i pełnego trudów, potu i krwi, uzyskiwali poziom doskonałości pozwalający im na zgrupowanie niektórych podstawowych technik w płynne kombinacje, które mogą być najefektywniej wykorzystane dla określonego celu.

Aby rozwinąć się w karate musisz znać swoje ciało, musisz być w stanie rozpoznawać swoje słabe strony, tj. czy masz silną prawą rękę, słabą lewą stopę, dobrą lub złą koordynację ruchów, sztywne lub giętkie ciało itd. Jeśli będziesz znał siebie do tego stopnia, możesz nauczyć się karate szybciej i łatwiej poprzez dobór technik i ruchów, które będą najbardziej odpowiadały twojemu ciału.

Aby nauczyć się jakiejkolwiek ręcznej czy nożnej techniki, musisz ją uporczywie ćwiczyć. Większość ludzi we współczesnym świecie sądzi, że mogą się uczyć tylko rozumowo. Nie mają w sobie determinacji, wytrwałości lub cierpliwości żeby rozwijać się fizycznie. Myślą jedynie o technice, ćwiczą ją kilkakrotnie i sądzą, że ją znają. Jest to prosta droga, ale zła droga. Nigdy nie opanujesz w sposób mistrzowski żadnej z technik używając tej metody. Musisz stale trenować jedną technikę, aż stanie się doskonała. To wymaga wielkiej cierpliwości i wytrwałości, jest to droga trudna, ale tylko przez rozwijanie ciała w ten właśnie sposób, poprzez walkę z samym sobą i swoimi słabościami możesz stać się odważny i uwierzyć we własne siły, co jest konieczne do efektywnego użycia karate. Ta odwaga i wiara we własne siły może być użyta w codziennym życiu, interesach, stosunkach międzyludzkich itp. Jedynym sposobem osiągnięcia wiary we własne siły i odwagi jest doprowadzenie siebie do granic ludzkiej wytrzymałości, ciężka praca i pot.

Jeśli nauczysz się podstawowych technik w sposób opisany wyżej, wtedy możesz rozpocząć naukę kombinacji technik podstawowych. Te kombinacje z kolei są zestawiane na wzory ruchów zwane KATA. Następnym krokiem są próby użycia kombinacji tych technik przeciwko przeciwnikowi w ćwiczeniu wolnej walki zwanej KUMITE. Z tego samego powodu najważniejszą częścią treningu karate jest KIHON. Bez nauki podstaw nie możesz nauczyć się kombinacji, kata lub technik walki. Techniki walki zależą od kata, kata zależą od kombinacji, a kombinacje z kolei zależą od technik podstawowych.

Oczywiście musisz podchodzić do treningu technik podstawowych z poświęceniem i pokorą. To jest bardzo ważne. Nigdy nie zakładaj, że opanowałeś jakąkolwiek podstawową technikę niezależnie od stopnia, który osiągnąłeś. Zawsze wracaj do podstaw, które są esencją karate.

 

 


 

Kata

 

Kata - nieustanne doskonalenie

Dosłownie przetłumaczone słowo kata oznacza "kształt" albo "formę". Kata jest odpowiednią sekwencją bloków, kopnięć i uderzeń z jednej albo większej ilości pozycji, włączając ruchy naprzód, w tył i obrotowe. Poszczególne ruchy i ich kolejność są ściśle określone. Balans między techniką ofensywną a obronną oraz pozycje używane we wszystkich kierunkach, daje każdemu kata niepowtarzalny charakter. Kata rozwija umiejętność zachowania równowagi, koordynacji i umiejętności panowania nad oddechem oraz doskonali koncentrację. Kata ucieleśnia idee "ren ma" (zawsze doskonalić) Wraz z coraz dłuższą praktyką ruchy ćwiczącego stają się coraz bardziej płynne i doskonałe. Zwracanie uwagi na szczegóły jest niezbędne dla doskonałego wykonania kata.

Masutatsu Oyama powiedział, że jedno jest konieczne: "myślenie o Karate jako o języku - kihon (podstawa) może być traktowane jako litery alfabetu, kata (formy) stanowią ekwiwalent słów i zdań, a kumite (walka) będzie analogiczne do rozmowy". Twierdził, że byłoby lepiej znać mistrzowsko jedno kata niż opanować wiele a tylko połowicznie. Określił on również trzy podstawowe i najważniejsze zasady, które należy brać pod uwagę podczas treningu kata:

Waza no Kankyu - Tempo technik (wolno / szybko). Tempo kata zmienia się - niektóre techniki są wykonane szybko, podczas gdy inne są spowolnione.
Chikara no Kyodżaku - Moc siły (silny / słaby). Moc techniki wywodzi się z właściwego bilansu między siłą i relaksem.
Iki no Czosei - kontrola oddechu (właściwa regulacja).

Ze względu na historyczne korzenie Kyokushin kata dzieli się je na tzw. "Północne Kata" oraz "Południowe Kata". "Północne Kata" mają wiele wspólnego z kata praktykowanymi w Shotokan Karate, zostały one rozwinięte przez Mas Oyama na bazie treningu u mistrza G ichin Funakoshi. Podstawa tych kata zbudowana została na postawie północno Chińskiego kempo (walkę wręcz) i Shorin Ryu ? stylu z Okinawy, oraz na Chińskim Shaolin kempo. Kata te bazują na długich, mocnych pozycjach oraz silnych blokach i uderzeniach.
Północne Kata to:
- Taikyoku Sono Ichi, Ni oraz San
- Pinan Sono Ichi, Ni, San, Yon oraz Go
- Yansu
- Tsuki no Kata
- Kanku
- Sushiho


"Południowe Kata" zostały rozwinięte na podstawie Okinawskiego stylu Karate Goju Ryu, wywodzące się z So Nei Chu, które z kolei pochodziło z południowo chińskiego kempo. Ruchy w tych kata są bardziej okrężne i miękkie. Do tych kata zaliczają się:
- Sanchin no Kata
- Gekisai Dai oraz Sho
- Tensho
- Saiha
- Seienchin
- Garyu
- Seipai

Oto krótkie znaczenie poszczególnych kata:

Taikyoku dosłownie oznacza "wielki ostateczny". Słowo Taikyoku może też znaczyć widok ogólny albo cały punkt.

Pinian symbolizuje spokój i relaks (nazywane Heian w Japonii). Podczas fizycznych ruchów kata używane są techniki realnej walki, kata ma na celu rozwijanie spokoju i harmonii pomiędzy umysłem a ciałem.

Sanchin jest znane jako najstarsze kata w Karate-do. Dosłownie znaczy trzy bitwy lub trzy konflikty, może być również tłumaczone jako trzy punkty lub trzy fazy. Pewne legendy przypisują tworzenie Sanchin Bodhidharmie. Sanchin jest izometrycznym kata, gdzie każdy ruch jest wykonany w stanie kompletnego napięcia, a towarzyszy mu potężne, głębokie oddychanie (ibuki). Praktyka Sanchin nie tylko doprowadza do wzmacniania ciała, ale też ma służyć rozwojowi wewnętrznej mocy (ki) i koordynacji umysłu z ciałem.

Gekisai oznacza zdobyć i zająć. Słowo Gekisai może również oznaczać zburzyć, zniszczyć. Dai oznacza "duży" i sho oznacza "na małą skalę". Te kata uczą siły przez płynność ruchu, mobilności i utylizacji różnych technik. Elastyczność ataku i kontratak zawsze będą wyższe od sztywnej i nieelastycznej siły.

Yantsu wywodzi się ze słów Yan oznaczające bezpieczeństwo i Su znaczące trzy. Nazwa odnosi się do Chińskiego attache wojskowego z Okinawy w XIX w. Yansu znaczy również utrzymanie prostoty, czystości zasad i ideałów.

Tsuki no jako jego imię sugeruje się uderzające kata. Słowo Tsuki może też znaczyć los i szczęście. Dobry los i szczęście nie przychodzi przez czekanie. W każdym uderzeniu wykonywanym w tym kata, powinniśmy wyobrazić sobie, że bariery i słabości są przełamywane. Konsekwentny, uporczywy wysiłek skierowany w odpowiednim kierunku przyniesie zadowolenie i sukces.

Tensho znaczy wirować albo płynna ręka, dosłownie przetłumaczone jako "wirująca dłoń". Tensho jest miękkim i obrotowym (yin) odpowiednikiem twardego i linijnego (yang) kata Sanchin. Mas Oyama, ale uważał to kata za bardzo ważne na zaawansowanym etapie treningu. Człowiek, który praktykował kata Tensho wykonując tysiące powtórzeń i rozumie jego znaczenie może nie tylko odeprzeć wszelki atak, ale i wykorzystać je w każdym ataku.

Saifa albo Saiha znaczy zniszczenie, uderzenie albo rwanie. W tym kata możemy powiedzieć, że obojętnie jak duży problem napotkamy, z cierpliwością, determinacją i wytrwałością ( Osu) możemy go przełamać i pokonać.

Kanku również znane jako kata słońca. Dosłownie przetłumaczony kan znaczy "widok - właściwe przestrzeganie" i Ku znaczy "wszechświat", "powietrze", "pustkę" albo "próżnię". Pierwszy ruch kata jest formacją trójkąta z rękami ponad głową, który przegląda się we wszechświecie i wschodzącemu słońcu. Ten trójkąt oznacza również potężne siły: "Pokój", "Miłość" i "Wolność".

Seienchin oznacza zdobywać jak również pokonywać. W feudalnej Japonii, wojownicy często uczestniczyli w wielomiesięcznych wyprawach, a trudne i powolnie wykonywane pozycje seienchin miały utrzymać ich siłę ducha ixdeterminację.

Sushiho znaczy 54 kroków. Inne style Karate nazywają to zaawansowane kata Gojushiho. Kata to symbolizuje rozmowę mającą nam przypomnieć o wadze, przeznaczeniu i wpływie kroków, które podejmujemy w naszym codziennym życiu. Kroki, które podjęliśmy w przeszłości są połączone z tymi, które podejmujemy dzisiaj i mają wpływ na decyzje podejmowane w przyszłości. Więc możemy powiedzieć, że osiągnięcia dzisiejsze są konsekwencją kroków podjętych (ciężką pracą) w bliskiej lub dalszej przeszłości. Sushiho przypomina nam również o naszych korzeniach, rodzinie, nauczycielach etc.

Garyu oznacza przyczajonego lub leżącego smoka. Japońska filozofia mówi, że wielki człowiek, który pozostaje w cieniu jest nazywany Garyu. Smok jest symbolem potęgi i siły, ale nie okazuje swojej mocy jedynie przez zwykła próżność. Podobnie prawdziwy karateka nie chełpi się swoimi umiejętnościami a raczej ceni pokorę i skromność.

Seipai tłumaczone jest jako osiemnaście rąk. Numer osiemnaście pochodzi zasady buddyjskiej zasady 6x3, gdzie sześć reprezentują: kolor, głos, smak, zapach, dotknięcie i sprawiedliwość; a trzy reprezentują: dobro, zło i pokój

 

 


 

Kumite

 

Najlepszym i zarazem najtrudniejszym sprawdzianem umiejętności karateki jest wolna walka. To właśnie podczas niej dochodzi do konfrontacji dwóch maksymalnie skupionych umysłów. Pierwotnie walka w karate była konfrontacja na śmierć i życie, takie bowiem były realia w których karate powstawało i takie, życiowe potrzeby przed nim stawiano. Nie było wiec w tej walce żadnych ograniczeń typu strefy wyłączonej z ataku, zakazanych uderzeń czy markowania ciosów i wydaje się to być naturalne, jeżeli zważyć, iż napastnik, przed którym bronił się adept karate musiał być co najmniej skutecznie obezwładniony aby swego ataku dalej nie kontynuował.


Stare sztuki walki pozostały na arenie, lecz w nowej szacie. Z starojapońskiego ju-jitsu powstało judo, z walki samurajskim mieczem ken-jitsu narodziło się kendo, a z karate-jitsu - karate-do. Naczelna myślą przy przepojeniu tych dyscyplin duchem Zen, było stworzenie płaszczyzny sztuki dla praktyki powyższych metod walki. Walka stała się inna. Już nie dewastacji, ale bezpieczeństwo przeciwnika stało się naczelnym motywem przy ustalaniu zasad konfrontacji. W judo pojawiła się mata, w kendo ostra katana została zastąpiona na bambusowymi shinai. A karate ? Problem pozostaje właściwie otwarty do dnia dzisiejszego.
Rożnie wygląda dziś sytuacja w poszczególnych stylach karate. Albo dopuszcza się atak na głowę i szyję, zakładając jednak, ze uderzenia nie powinny dochodzić do ciała przeciwnika, ale musza być precyzyjnie zatrzymane przed celem (Shotokan), albo stosuje się ochraniacze na tułów, dopuszczając uderzenia i kopnięcia, a głowę wyłącza się jako celu ataku (Taekwon-do) czy tez ubiera się walczących w plastikowe hełmy, rękawice i protektory, dopuszczając atak na głowę i korpus, ręka i noga z pełnym kontaktem (Full-contact karate).
A jak wygląda walka w Kyokushin Karate?


Jiyu-kumite (wolna walka) jest najbardziej zaawansowana forma karate. Twarz, szyja, kręgosłup, genitalia, stawy są wyłączone jako cel ataku. Jest to logiczne, jeśli zważyć, iż w Kyokushin stosuje się - na odpowiednim szczeblu przygotowania - pełny kontakt, bez wykorzystania ochraniaczy.


Istnieje duża różnica miedzy walka Budo Karate a zawodnikami sportowymi. W praktyce okazuje się, ze zawodnik osiągający sukcesy sportowe niekoniecznie musi być dobry w wolnej walce. Nie należy zapominać, ze powinno siędążyć do szczytu umiejętności w karate, którym jest walka Budo Karate, a także doskonałość - pozwalająca na walkę niezależnie od rodzaju przepisów. W swej fizycznej manifestacji karate jest przede wszystkim systemem walki bez broni, a wysoki stopień doskonałości w wolnej walce jest tutaj podstawowym celem. Bez rozwoju tych umiejętności karate staje się zaledwie walka z cieniem lub tańcem. Dokładne zrozumienie podstawowych technik i precyzyjne opanowanie kata, są niezbędne przed przystąpieniem do walki - umożliwiają bowiem doskonałą kontrole ruchów ciała i zachowanie równowagi podczas wykonywania technik. Należy równieżrozwijać u ćwiczących niezwykle potrzebne zrozumienie zasad timingu (czasowania) i zachowania dystansu oraz kontroli siły, szybkości i dokładności technik.